De Stadskoerier

Vrijdag, 20 maart 2026

Al het nieuws uit Genemuiden, Hasselt en Zwartsluis

Lezing in de Meente over 'Kristallnacht'

Lezing in de Meente over 'Kristallnacht'
Foto: Bas Wilberink
Redactie: Bas Wilberink

GENEMUIDEN - Auteur Klaas de Jong houdt donderdag 8 november een lezing in de Meente over de beruchte 'Kristallnacht' in Duitsland. De donateursavond, die voor iedereen toegankelijk is, wordt georganiseerd door de Stichting Herdenking Joods Leven Zwartewaterland.

De Jong heeft een boek geschreven over de gebeurtenissen in Duitsland in de nacht van 9 op 10 november 1938. "Het is dus dit jaar precies 80 jaar geleden dat de Joden en hun bezittingen werden aangevallen door de Nazi’s", aldus de organisatie. "Er werden 1.400 synagogen in brand gestoken en gesloopt. Ongeveer 7.500 winkels en bedrijven van Joden werden vernield. Ook Joodse huizen, scholen, begraafplaatsen en ziekenhuizen moesten het ontgelden. Honderden Joden werden vermoord."

De Kristallnacht werd zo genoemd vanwege het vele glaswerk dat tijdens de aanvallen werd vernield. De Jong schreef in zijn boek hoe Nederlandse kranten destijds berichtten over Nazi-Duitsland en de Joden. Het heet ‘Kristallnacht en Kamp Westerbork’ en kreeg als ondertitel ‘Waarom zwegen we vóór 1940 en wat ontbreekt er aan ons herdenken’. De Jong doet met de publicatie een oproep tot 'het erkennen van onze collectieve schuld, een algemene schuldbelijdenis'.

In de krantenberichten die hij in zijn boek citeert, overheersen 'de apathische reacties' op hetgeen de Joden in de jaren dertig van de vorige eeuw wordt aangedaan. “Er wordt vooral weggekeken, je proeft het onderhuidse antisemitisme. En de Nederlandse overheid gaf het voorbeeld. Zo kwamen er na de invoering van de rassenwetten van Neurenberg in 1935 nauwelijks protesten vanuit de politiek of samenleving. Hitler bleef gewoon een bevriend staatshoofd”, aldus De Jong.

Hij noemt in dat verband het feit dat een paar dagen na de invoering in Duitsland in Amsterdam een ‘gemengd’ huwelijk werd afgelast, omdat Nederland een verdrag had met Duitsland waardoor die wetten ook in Nederland golden. "Zonder enig officieel protest van de Nederlandse regering."

De lezing in de Meente begint om 20.00 uur. De muzikale omlijsting wordt verzorgd door Alette van de Belt (klarinet) uit Zwartsluis.