HASSELT – Hoe Oudhollands wil je het hebben? Een prachtige korenmolen met aan de voet een ijsbaan waar, als het een beetje mee zit, over niet te lange tijd weer kan worden geschaatst. De aanblik van De Zwaluw lijkt ontleent aan een idyllisch prentenboek, waarbij de tekenaar alleen de rode winterzon nog moet intekenen.
Of dat een opkomende of ondergaande zon is, valt echter nog te bezien. De provincie Overijssel neemt in de komende periode een besluit over het wel of niet toekennen van een subsidie die nodig is om de enige molen die Zwartewaterland rijk is te restaureren. Is het antwoord positief, dan wordt er 69 procent gereserveerd voor het totaalbedrag van 194.500 euro. “Een mooier Sinterklaascadeau kan ik mij niet voorstellen”, zegt voorzitter Jan van der Stege van de stichting die de molen exploiteert. Zijn ogen glunderen als hij het over De Zwaluw heeft. Met eenzelfde enthousiasme praten de bestuursleden Atty Gijsen (pr) en Jan Oolbekkink over de molen.
Eerder dit jaar begon de stichting een actie om te voorkomen dat de molen ‘vleugellam’ wordt. De staat waarin het monument verkeert is dan weliswaar niet erbarmelijk te noemen – de Hasselters houden niet van overdrijven – maar wel slecht. Oolbekkink, bouwkundige van origine, somt moeiteloos op wat er aan schort. Hij haast zich te zeggen dat zijn achtergrond die van de utiliteitsbouw is en dat hij van molens onvoldoende kaas heeft gegeten, wat reden was om een gespecialiseerd bureau in de arm te nemen. Wat niet wegneemt dat hij meer ziet dan een leek. “De wieken zijn in erg slechte staat. Het zogenoemde kruis is ingerot. De stelling waarop je rondom de molen kunt lopen moet ook hoognodig worden aangepakt. Een aantal ondersteuningen heeft zijn langste tijd gehad. Dat geldt eveneens voor de staartbalk en de lange spruit. En dan is er nog de kelder die we willen aanpakken.”
Op basis van die zaken en ‘klein onderhoud’ is er een aanbesteding gedaan. De voordeligste van drie aannemers calculeerde de restauratie op 194.500 euro. Wat in de berekeningen ook meespeelde, is dat er gewerkt moet worden met een hoogwerker. Deskundigen hebben vastgesteld dat een van de wieken sowieso volgend jaar moet worden vervangen en de tweede een jaar later. “Dan kan je het beter in een keer goed doen”, weet ook Gijsen. “Er schijnt ooit eens ergens in Nederland een wiek te zijn afgebroken.” Als zo’n gevaarte door de lucht zeilt en naar beneden komt, levert dat direct gevaar op. Zo ver zal het echter niet komen, zegt de pr-vrouw. Daarvoor is de staat van De Zwaluw nog te goed. Dat de molen, die nog gewoon in werking is, noodgedwongen minder gaat malen is echter niet puur denkbeeldig.
De subsidie van de provincie is volgens de drie dus heel hard nodig. Niet in de laatste plaats omdat, aldus Van der Stege, andere geldverstrekkers pas volgen zodra de provincie de portemonnee heeft getrokken. “Er zijn meerdere fondsen die dergelijke initiatieven ondersteunen. Denk bijvoorbeeld aan het Prins Bernard Cultuurfond. Zulke partijen willen alleen wel heel zeker weten dat hun geld goed wordt besteed en de begroting rond komt. Om die reden is een ja van de provincie een vereiste.”
Aan het huiswerk van de stichting zal het niet liggen. Er ligt een goedgekeurd restauratieplan, onderbouwd op alle facetten verzekert Oolbekkink. Mocht de subsidie niet doorgaan, dan betekent dat volgens hem een flinke domper, echter niet meteen het einde. “Je kunt dan een jaar later weer een verzoek indienen. Het punt is dat er meerdere restauratieprojecten aangaande monumenten zijn die voor een bedrag uit de pot in aanmerking komen. Verder is het eigenlijk heel simpel. De provincie betaalt 69 procent van de totaalkosten, of helemaal niks. Een tussenweg is er niet.”
Bert van Tongeren | woensdag 11 november 2015 23:35